Zabawy słowem

Zabawy słowem dostarczają dziecku dużo radości, ale również wpływają pozytywnie na jego rozwój. Poniżej prezentujemy przyjemne ćwiczenia, które pomogą dziecku w zdobywaniu umiejętności formułowaniu i wyrażaniu myśli czy przyswajaniu wiadomości. Ponadto proponowane zabawy usprawnią wymowę, wzbogacą słownictwo, wyrobią spostrzegawczość, pamięć, refleks, umiejętność kojarzenia, także rozwiną wyobraźnię i fantazję. Można się w ten sposób bawić z dzieckiem podczas wspólnej podróży, spaceru lub wykonywania pewnych prac domowych. Prezentowane gry zostały opisane przez Marię Wilczkową w jej książce „Zabawy słowe”.

Zachęcamy do lektury i życzymy pzyjemniej zabawy!

Spostrzegawczość

Gdzie się ukrył miś?

Misia chowamy tak, aby mu było widać pyszczek, łapkę uszko itp. Dziecko szuka go, a my ułatwiamy mu te poszukiwania powtarzaniem słów „ciepło”, „zimno”. Udzielenie pełnej odpowiedzi na pytanie „Gdzie się ukrył miś?” po jego odnalezieniu jest warunkiem zakończenia zabawy.

Co widzę przed sobą?

Taką zabawę można zaproponować dziecku w mieszkaniu, w samochodzie, na spacerze w lesie itp. Na pytanie „Co widzę?” odpowiadamy na zmianę z dzieckiem, wymieniając jak największą liczbę dostrzeganych przedmiotów, obiektów, osób itp.

Opis wybranego przedmiotu

Dziecko przez chwilę przygląda się wybranemu przedmiotowi, wskazanemu przez rodzica, np. stojącej lampie, a potem, po odwróceniu się od niej, opisuje jej wygląd.

Szukamy kolorów

Dziecko szuka w pokoju jak największej ilości przedmiotów określonego koloru. Utrudnienie – dziecko obserwuje pokój. Po chwili wychodzi do sąsiedniego pomieszczenia, gdzie rodzic zadaje pytania, np. co widziało w kolorze czerwonym, co w niebieskim itp.

Refleks

Zabawa z użyciem przyimków

W czasie zabawy dziecko odpowiada – jak najszybciej – na pytania, co jest „obok”, „nad”, „pod”, „na”, „za” wymienionym przedmiotem lub obiektem, np. co znajduje się pod stołem?, za lalką?, czy obok domu?

Wędrująca lalka

Dziecko trzyma jakąś zabawkę, np. lalkę i manipuluje nią zgodnie z poleceniami rodzica – lalka wędruje na fotel, teraz ukrywa się pod poduszką, o, już stoi koło biurka, a teraz siedzi na półce z książkami.

Prawdziwe – nieprawdziwe

Dorosły wypowiada zdanie zawierające prawdę lub fałsz. Zadaniem dziecka jest klaśnięcie w dłonie, jeśli zdanie jest prawdziwe lub uderzenie dłońmi o podłogę, jeśli zdanie jest fałszywe. Zdania mogą być różne, np. “Krowa ma skrzydła”, „Domy mają ogony” itp.

Wzbogacamy słownik dziecka

Tworzymy całość z części

Ktoś mówi: „Buduję dom”. Dziecko wraz z rodzicami po kolei, jak najszybciej wymieniają materiały lub sprzęt potrzebny do zbudowania domu. Po wymienieniu wszystkich, zdaniem uczestników, materiałów potrzebnych do budowy domu kolejny uczestnik rzuca następne hasło, np.: „Szyję suknię”, „Piekę chleb”.

Zagadki

Dziecko z opisu przedmiotu próbuje odgadnąć jego nazwę. Utrudnienie – dziecko próbuje opisać jakiś przedmiot, rodzic odgaduje jego nazwę.

Szukamy rymów

Rodzic wymienia jakiś przedmiot, człowieka bądź zwierzę – dziecko szuka rymu do danego wyrazu, np. grzyby – ryby, kwiatek – statek, szklanka – pianka itd.

Kojarzenie

Wyrazy przeciwstawne

Rodzic mówi jakiś przymiotnik, dziecko szuka słowa przeciwstawnego np. dobry-zły, słodki-gorzki, wysoki-niski, krótki-długi, brzydki-ładny itp.

Słowo-skojarzenia

Rodzic wymienia dowolne słowo, np.”woda”, po czym dziecko wypowiada słowa, które im się z nim kojarzą. W tym przypadku: rzeka, morze, strumyk, kran, deszcz, itd.

Pamięć

Jaką zabawkę schowałem?

Na stole bądź dywanie ustawiamy trzy (potem cztery i coraz więcej) przedmioty. Dziecko stara się zapamiętać ich nazwy. Następnie dziecko zakrywa oczy, a rodzic chowa jeden przedmiot. Zadaniem dziecka jest odgadnięcie, jaki przedmiot został schowany. Odmiana tej zabawy: zmieniamy kolejność ustawionych przedmiotów. Zadaniem dziecka jest powiedzenie, który przedmiot nie stoi na swoim miejscu.

Powtórzysz?

Rodzic wypowiada cztery słowa, np.: pies, kot, zamek, Franek. Dziecko ma powtórzyć je w tej samej kolejności. Słów może być z czasem coraz więcej.

Polecenia ruchowe

Rodzic wydaje polecenie, np.: podskocz, pobiegnij do drzwi, zapukaj dwa razy. Dziecko wykonuje polecenie.

Uwaga: Nie zapomnij o stopniowaniu trudności i zamianie ról!